حَمِيدٍ ؛ « 1 » « آنان كه به ذكر [ قرآن ] چون برايشان آمد ، كافر شدند و به طور قطع آن كتابى عزيز ( شكست‌ناپذير ) است ، باطل از روبرو و پشت سر به آن راه نمىيابد ، فرودآمده از ناحيه خداوند حكيم و ستوده » براى سلامت قرآن از تحريف استدلال مىكنند بدون آنكه تفاوتى محسوس در نوع استدلالشان وجود داشته باشد . « 2 » از آيه سوره حجر ، سلامت قرآن از هر نوع دستبرد در حين نزول و نيز نگهبانى قطعى از قرآن پس از نزول آن استفاده شده ، و به هر كدام از دو وصف « عزيز ، رسوخ‌ناپذير » و « لا يأتيه الباطل ، باطل به آن راه نمىيابد » در آيات سوره فصّلت در اين زمينه استدلال شده است . فخر رازى پس از آنكه به اين آيات استناد مىكند مىنويسد : قاضى به آيه إِنَّا نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّكْرَ وَ إِنَّا لَهُ لَحافِظُونَ بر فساد پندار برخى از اماميه درباره دگرگونى ، افزايش و كاهش در قرآن ، احتجاج كرده و گفته است : « اگر چنين باشد قرآن محفوظ نخواهد بود » ليكن اين استدلال ضعيف است چون اثبات حفظ قرآن از خود قرآن است و مستلزم دور مىباشد ، بنابراين شايد اماميه كه مىگويند در قرآن دگرگونى ، افزايش و كاهش رخ داده بر اين باورند ، اين آيه از

--> ( 1 ) . فصلت ، 41 ، 42 ( 2 ) . بطور نمونه ، از مفسران شيعه ، ر . ك : التبيان فى تفسير القرآن ، ج 6 ، ص 320 ؛ فضل طبرسى ، مجمع البيان في علوم القرآن ، ج 6 ، ص 509 ؛ جوامع الجامع ، ص 236 ، ابو الفتوح رازى ، روض الجنان و روح الجنان فى تفسير القرآن ، ج 1 ، ص 31 ؛ ابن ادريس حلى ، المنتخب فى تفسير القرآن ، ج 2 ، ص 246 ؛ كمال الدين كاشفى ، مواهب عليه ، ج 2 ، ص 236 ؛ محمد شيبانى ، نهج البيان عن كشف معانى القرآن ، ج 3 ، ص 184 ؛ ملا فتح اللّه كاشانى ، منهج الصادقين ، ج 5 ، 154 ؛ نهاوندى ، نفحات الرحمن ، ج 1 ، ص 14 ؛ محمد حسين طباطبائى ، الميزان فى تفسير القرآن ، ج 12 ، ص 104 ؛ ابو القاسم خوئى ، البيان فى تفسير القرآن ، ص 207 و . . . از مفسران اهل سنت نيز ر . ك : فخر الدين رازى ، التفسير الكبير ، ج 19 ، ص 160 ؛ محمد قرطبى ، جامع احكام القرآن ، ج 10 ، ص 65 ؛ عبد اللّه بن احمد نسفى ، مدارك التأويل ، ج 2 ، ص 179 ؛ اسماعيل ابن كثير ، تفسير القرآن العظيم ، ج 2 ، ص 592 ؛ حسين بغوى ، معالم التنزيل ، ج 3 ، ص 44 ؛ عبد اللّه بيضاوى ، انوار التنزيل و اسرار التأويل ، ج 1 ، ص 528 ؛ محمود زمخشرى ، الكشاف ، ج 2 ، ص 572 ؛ محمود آلوسى ، روح المعانى ، ج 14 ، ص 16 .